iPad: vú em, phần thưởng, bạn hay thù?

21/04/2016 - 20:36 PM
Trẻ thông minh hơn khi chơi iPad sớm hay vì bị mê hoặc, dán mắt vào màn hình nhiều giờ liên tục sẽ cục mịch, gắt gỏng, béo phì, loạn hoặc cận thị, chậm chạp hơn trong giao tiếp với người thân và bè bạn? Câu trả lời là tuỳ vào sự quan sát, chăm sóc của cha mẹ.

Quan sát một đại gia đình nhiều thế hệ có 10 đứa cháu nhỏ tuổi từ 3 đến 13, thuộc lớp người có công ăn chuyện làm thu nhập khá ở Sài Gòn. Các cháu đều học ở những ngôi trường không tệ, nếu không muốn nói là nhiều người mơ cũng không thấy. Cháu gái 13 tuổi học trường Trần Đại Nghĩa cho biết: chương trình học của lớp em quá nặng, không có thời gian để chơi. Ipad giúp em học tiếng Anh, thỉnh thoảng nghe nhạc, lưu trữ hình ảnh hoặc những gì cần thiết cho học tập, đọc sách, đọc báo, facebook giúp em giao tiếp với bạn và người thân đang đang sống ở nước ngoài. Đối với em đó là phương tiện hữu ích. Hỏi em đọc sách gì, em trả lời đang đọc “Ngư ông và biển cả”, trước đây em có đọc “Hoàng tử bé” hay “Cõi người ta” và một số truyện của nhà văn Nguyễn Nhật Ánh. Với em, iPad vừa như phép màu vừa là bạn chí thiết. Một ngày nào đó không có iPad, không có “nét” chắc sẽ buồn lắm.

Ảnh mang tính minh họa. Ảnh: TTO

Với hai cháu 12 tuổi, năm nay vào lớp 6 ở hai trường phổ thông trung học quận 5 và quận 6: cháu gái - là học sinh giỏi nhiều năm, chủ yếu là chụp và lưu giữ hình ảnh người thân, vào facebook, học tiếng Anh và nếu có điều kiện, cháu cũng có thể chơi game thường xuyên; cháu trai 12 tuổi hiếu động, học lực trung bình, iPad đối với cháu là sự thèm thuồng không ngơi nghỉ. Dù chỉ là mượn của các chị hay các em của mình nhưng cháu có thể ngồi chơi hàng buổi không cần ăn uống, không để ý tới mọi vật chung quanh. Thấy vậy, bà nội của cháu treo giải thưởng một cái iPad nếu cháu đạt danh hiệu học sinh khá hoặc giỏi trong học kỳ tới! Trong khi đó, ba mẹ của cháu trai tỏ ra lo lắng: nếu có iPad, chắc chắn cháu khó có thể tập trung học trên con đường dài phía trước. Và nghiện game online với em là có thể xảy ra.

Hai anh em học cấp I ở trường Việt - Úc thì cha mẹ các cháu dùng iPad để chúng ngồi yên, không giẫy nẫy, không đòi đi chơi với bạn ở nhà bên cạnh, không khóc nhè, ăn uống dễ dàng hơn (vừa chơi vừa ăn), cha mẹ các cháu có thể làm công việc khác. Nhiều lúc iPad là sự đánh đổi, các cháu chịu học đàn mỗi khi cô giáo tới nhà. Hai em này khi được chơi iPad thì yên lặng, đôi khi tay lạnh chân lạnh, thậm chí … không đi tiểu cũng được. Trường hợp này, iPad trở thành vú em thực thụ và tỏ ra rất tai hại.

Tương tự, hai anh em cháu trai khác bắt đầu lớp 1 và lớp 3 trường Trần Hưng Đạo đã biết chới iPad từ sớm. Mỗi đứa một cái nên không giành giật nhau. Các cháu sẽ không la hét, không cầm cây rượt đuổi nhau té sứt đầu mẻ trán, không vật lộn hay chạy nhảy rầm rầm mà ngồi yên với iPad. Học được gì từ đó dường như rất ít.

Một cháu gái lên 4 năm nay lên lớp chồi, nhà nghèo hơn nhưng lại được sắm iPad sớm nhất. Cũng có tô màu được một hai bức tranh, đánh vần được vài ba tiếng Việt, tếng Anh gì đó, còn lại thì để chơi những game đơn giản và ngồi yên để được đút cơm… Đôi khi iPad bị cha mẹ cháu giành… chơi. Trường hợp này thì cũng chẳng ích gì.

Chắc trong một thời gian không lâu nữa, ba cháu chưa có iPad trong gia đình này sẽ được sắm, đó là phần thưởng cho danh hiệu học sinh khá, giỏi và còn lại làm vú em vô hình…
Mới ra đời từ năm 2010 đến nay, phân nửa trẻ em Mỹ đã xài iPad. Ở Việt Nam, con số đó chắc không nhỏ và tăng dần đều với những “chú heo vàng”, “rồng vàng” và “rắn vàng” –(Những đứa trẻ “trai Nhâm gái Quý” đó mà). Cũng giống như gia đình trên đây ở Sài Gòn, mục đích sử dụng iPad để cho các em học tập không nhiều lắm. Một số khá lớn lấy iPad làm vú em, làm vị cứu tinh cho những bậc cha mẹ lúc nào cũng bận rộn. Một số khác làm bạn bất đắc dĩ, dỗ trẻ khóc nhè và bớt hiếu động v.v…

Lợi hại thế nào không rõ vì chưa có một nghiên cứu khoa học cụ thể về chuyện này. Nhưng từ câu chuyện cụ thể trên đây cho thấy chuyện có ích lớn lao - như iPad vốn dĩ có sẵn - đối với con người là chuyện không đơn giản. Và sẽ tai hại nếu các bậc cha mẹ biến nó thành vú em, người giúp việc vô hình. Cha mẹ nên kiểm soát và cho trẻ dùng iPad có giới hạn. Nó không thể thay thế cho việc giáo dục ở nhà trường và gia đình, nhất là nền tảng kiến văn, kỹ năng sống, giao tiếp với người thân, chưa kể với trẻ nhỏ, tiếp xúc thiên nhiên, môi trường sống thực là điều mà iPad… bó tay.

Hương Chi

Viết phản hồi
(*)
(*)
Nội dung
CÁC TIN KHÁC